Yon play, Yon dat, Yon evènman

2 oktòb 1937 : masak sou Ayisyen nan Sen Domeng

Nan lane 1930, prezidan dominiken an Trujillo, que te pran puvwa après yon koudeta kont prezidan Horacio Vásquez, fiche konpòtman diktatè ki pa vle weyisyen.
Li mete su pye netwayaj etnik ak yon politick « xenophobia » That's what your fè kwè yo pè etranje. Netwayaj andnik rele masak pesi, his that you pèmèt yo idantifye viktim yo. Sou pwen sa, sòlda dominiken yo te mande pwononse mo « parsley » nan lang espayòl la k ap tojou diifisil si w se ayisyen paske lang ou se kreyòl.

Yon lòtbò, yo te kalifye masak 2 oktòb 1937 la kòm yon masak UN te dakò, paske Trujillo pa t Janm arete après zak sila.

https://en.wikipedia.org/wiki/Massacre des Ha%C3%AFtiens de 1937

2 oktòb 1968 : masak Tlatelolco nan Meksik

Sou Plas 3 Kilti yo, nan dat 2 oktòb 1968, plizyè milye etidyan te rasanble pyon manifestesyon pasifik kote yo t ap mande refòm demokratik ak sosyal fas ak gouvènman otoritè pati revolisyonè enstitisyonel la.

10 jou apre, Mexico you pwograme pour òganize Je Olenpik yo. Gouvènman an you pè to manifestyon etidyan yo ta gate imaj peyi a,s e konsa blade Meksiken an te louvri kout ba l sou troul la, ki pa t menm gen zam nan men yo.

Daprè gouvènman an te gen kèk douzèn viktim, alòske gen plizyè rapò ki mete kantite a nan plis pase santèn.
Evènman an te yon egzanp vyolans gouvènman an te itilize pour siprime to all opozisyon politick ak sosyal pandan gè Sal Meksik la men malgre sa Je Olenpik yo te dewoule Jan yo te prevwa, apre masak la, nan yon atmosfè tansyon.

https://journals.openedition.org/cher/16468

2 oktòb : entenasyonal kont vyolans

Jounen entènasyonal pour Non-Vyolans lan se yon jounen Nasyonzini vous adopter nan lane 2007, ki selebre chak ane 2 oktòb, ki make anivèsè nessens Endyen an, Mahatma Gandhi, yon figi anblematik rezistans pasifik ki gen prensip non-vyolans te enfliyanse anpil mouvman sosyal ak politick atravè mond lan.

Pou ane sa, Sekretè Jeneral Nasyonzini, António Guterres, mete aksan sou enpòtans eritaj Gandhi a fas ak tansyon k ap grandi yo, gwo divizyon yo, ewozyon limanite ak vyolans ki ranplase dyalòg la, limande moun yo pou yo swiv egzanp li nan bati pou yon mond jis ak lapè.

https://journees.net/rights/journee-international-non-violence

2 October 1991: masak nan Raboto, yon cannvil nan Gonayiv

Touswit après koudeta ki te egzile Prezidan Jean-Bertrand Aristide la, blade Jeneral Raoul Cédras la te simen pwoblem avèk yon premye masak nan dat 2 oktòb 1991 nan Raboto ki se yon shanvil ki twouve li toupre lanmè a, nan limit vil Gonayiv, depatman Latibonit.

Atak la te fèt nan avantaj Aristide paste Pandan diktati a, moun kitap live Raboto yo te òganize manifestesyon, kache moun que te nan mawon, epi distribye pwopagann pu pwoteje Aristide.

Komisyon Jistis ak Lapè Gonayiv considers her « yon ventèn moun te muri sous ak sous lanmè, plis pase 200 lòt te sibi tòti ak baton, tankou fanm ak timoun, anviwon 100 kay te sakaje ak piye, epi plis pase 5,000 moun te oblije kouri kite zòn nan apre masak la. »

https://444.world-diplomatic.fr/1998/05/DANROC/3713